Smary plastyczne - wiedza praktyczna
Smar plastyczny to olej bazowy „zamknięty” w zagęszczaczu, z dodatkami uszlachetniającymi. Smaruje olej, a zagęszczacz trzyma go w miejscu tarcia i oddaje stopniowo - dlatego smar zostaje w łożysku tam, gdzie olej by wyciekł.
Zebraliśmy tu podstawy, które pomagają czytać karty techniczne i dobierać smar: od klasy konsystencji NLGI, przez dodatki EP i AW, po wydzielanie się oleju ze smaru.
Z czego składa się smar
Olej bazowy
Stanowi zwykle od 70 do 90% masy smaru i to on smaruje. Jego lepkość i rodzaj (mineralny, syntetyczny) decydują o pracy przy danej prędkości i temperaturze.
Zagęszczacz
Mydło litowe, kompleks litowy, wapniowy, polimocznik i inne. Trzyma olej jak gąbka, odpowiada za konsystencję, odporność na wodę i temperaturę.
Tematy
Rodzaje smarów według zagęszczacza
To zagęszczacz w dużym stopniu decyduje o tym, do czego nadaje się smar: o odporności na wodę, zakresie temperatur i pompowalności. Najczęściej stosowanym zagęszczaczem jest mydło litowe.
| Zagęszczacz | Czym się wyróżnia | Typowa temperatura kroplenia |
|---|---|---|
| litowe | najbardziej uniwersalne, ponad połowa rynku; łożyska toczne i ślizgowe, sworznie | ok. 180-190 °C |
| kompleks litowy | jak litowe, ale do wyższych temperatur; łożyska kół, maszyny przemysłowe | powyżej 240 °C |
| wapniowe | bardzo dobra odporność na wodę, niższa odporność na temperaturę | zwykle niższa niż smarów litowych |
| kompleks wapniowy / sulfonian wapnia | duże obciążenia, woda, wysoka temperatura; dobre właściwości EP | powyżej 240 °C |
| kompleks glinowy | dobra przyczepność; zwłaszcza otwarte przekładnie zębate | ok. 240 °C |
| polimocznik | często do długiej pracy bez dosmarowania, łożyska silników elektrycznych i wentylatorów; nie mieszać bez sprawdzenia zgodności | powyżej 240 °C |
| bentonit (glinka) | nietopliwe - do wysokich temperatur; nie mieszać bez sprawdzenia zgodności | brak (nie topi się) |
Temperatura kroplenia to temperatura, w której smar podgrzewany w znormalizowanym naczyńku zaczyna kapać. Pokazuje odporność struktury zagęszczacza na temperaturę, ale nie jest górną granicą temperatury pracy - ta zależy też od oleju bazowego i dodatków i jest wyraźnie niższa.
Wartości orientacyjne dla typowych smarów danej grupy - dokładne dane podaje karta techniczna konkretnego smaru.
Jak dobrać smar - pięć pytań
- Co zaleca producent maszyny lub łożyska?
- W jakim zakresie temperatur pracuje węzeł?
- Jakie są obciążenia i prędkość - czy potrzebne są dodatki EP?
- Jak smar jest podawany: ręcznie, smarownicą, układem centralnym? To jedno z kryteriów doboru klasy NLGI - sprawdź zalecenie producenta maszyny lub układu.
- Czy jest woda, pył albo możliwy przypadkowy kontakt z żywnością (wymagane smary z rejestracją NSF H1)?
Smary w naszym sklepie
Szukasz smaru do konkretnej maszyny?
Napisz, do czego potrzebujesz smaru, w jakiej temperaturze pracuje węzeł i jak jest smarowany - doradca techniczny dobierze smar FUCHS i odpowie osobiście.
⚠ Zastrzeżenie. Informacje na tej stronie opracowaliśmy na podstawie norm DIN, ISO i ASTM oraz kart technicznych FUCHS, według stanu wiedzy na dzień publikacji. Mają charakter poglądowy, mogą ulec zmianie i nie zastępują zaleceń producenta maszyny lub łożyska - wiążąca jest jego dokumentacja techniczna. Przed wyborem smaru sprawdź wymagania producenta maszyny lub łożyska, a w razie wątpliwości zapytaj naszego doradcę. W zakresie dopuszczalnym przez przepisy prawa nie ponosimy odpowiedzialności za skutki doboru smaru bez sprawdzenia wymagań producenta maszyny lub łożyska. Kopiowanie treści bez naszej zgody jest zabronione.